رحمتالله رفیعی، رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران در گفتگو با خبرنگار مهر درباره ادعای امکان محاصره آسمان ایران از سوی آمریکا اظهار کرد: در هیچ شرایطی امکان محاصره آسمان ایران وجود ندارد. به صورت کلی در حال حاضر پروازهای بینالمللی از مبدأ ایران به مقاصد سایر کشورها به دلیل شرایط جنگی برقرار نیست که آمریکا بخواهد آنها را محاصره کند.
وی افزود: ایران از تمام شرکتهای هواپیمایی خارجی برای عبور از آسمان کشور عوارض دریافت میکند. این نرخ به عوامل مختلفی از جمله مدت زمان پرواز هواپیما در آسمان ایران و سایر موارد بستگی دارد و نمیتوان رقم ثابتی برای آن تعیین کرد، اما در مجموع درآمد قابل توجهی از این محل نصیب کشور میشود.
رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران بیان کرد: در تمام کشورها برخی شرکتهای هواپیمایی دولتی و برخی خصوصی هستند. بنابراین شرکتها باید به گونهای فعالیت کنند که از نظر مالی برای آنها صرفه اقتصادی داشته باشد. بر همین اساس، آمریکا نمیتواند برای شرکتهای هواپیمایی تمام کشورها تعیین تکلیف کند. تغییر مسیر پرواز موجب افزایش مصرف سوخت و بالا رفتن قیمت تمامشده سفر میشود و اولویت شرکتهای هواپیمایی استفاده از کوتاهترین مسیر برای افزایش سوددهی است.
حتی ۲۰ دقیقه تغییر مسیر، هزینه پروازها را بالا میبرد
وی ادامه داد: حتی اگر مسیر یک هواپیما ۲۰ دقیقه طولانیتر شود، هزینه سوخت آن به شکل محسوسی افزایش مییابد. در چنین شرایطی دولتها باید پاسخگوی هزینههای اضافی باشند و این موضوع برای آنها نیز بار مالی سنگینی دارد. از سوی دیگر آمریکا امکان حضور در آسمان ایران را ندارد که بخواهد ایمنی پروازها را تأمین کند، بنابراین به صورت کلی امکان محاصره آسمان ایران تحت هیچ شرایطی وجود ندارد.
رفیعی گفت: ممکن است در دریا شرایط متفاوت باشد، اما موضوع فضای هوایی کاملاً متفاوت است. در حوزه دریایی امکان اعمال محدودیتها بیشتر است، اما در بخش هوایی تصمیمگیریها تابع مقررات بینالمللی، حاکمیت کشورها و منافع اقتصادی شرکتهای هواپیمایی است.
وی تصریح کرد: به طور کلی میزان عوارض عبور از آسمان ایران نباید غیرمتعارف باشد، زیرا شرکتهای هواپیمایی به دنبال منافع خود هستند. اگر نرخها غیرمنطقی باشد، شرکتها مسیرهای جایگزین را انتخاب میکنند و از آسمان ایران عبور نخواهند کرد. بنابراین باید توازن اقتصادی در این زمینه حفظ شود.
آسمان ایران خارج از دسترس تصمیمات یکجانبه آمریکا است
رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران یادآور شد: حتی در موضوع پروازهای دوجانبه میان کشورها نیز توافقنامهها و تفاهمنامههایی وجود دارد و بر اساس توازن منافع عمل میشود. هر کشوری بر اساس ظرفیت ناوگان، تعداد پروازها و سهم بازار خود تصمیمگیری میکند و این موضوع ارتباطی با تصمیم یکجانبه آمریکا برای محاصره آسمان ایران ندارد.
وی افزود: از سوی دیگر، اعمال منطقه پرواز ممنوع در ایران تنها در شرایط حساس و بحرانی نظیر دوران جنگ انجام میشود؛ همانگونه که در جریان جنگ اخیر، پروازها بیش از ۵۰ روز متوقف شد و در حال حاضر نیز پروازهای خارجی تنها به چند مقصد برقرار است.
رفیعی در پایان خاطرنشان کرد: اگر آمریکا بخواهد برای آسمان ایران تصمیم بگیرد یا اقدامی علیه هواپیمای مسافربری انجام دهد، تبعات سنگینی خواهد داشت. تجربه هواپیمای ۷۲۵ اوکراین نشان داد چنین اقداماتی هزینه و تاوانهای زیادی به همراه دارد. به همین دلیل آمریکا به راحتی نمیتواند برای آسمان ایران تصمیمگیری کند و موضوع محاصره آسمان ایران از اساس امکانپذیر نیست.
