محمود نواصر؛ بازار: با تحول نقش رسانهها در عصر ارتباطات، دوران رقابت میان رسانههای برند تا حد زیادی به پایان رسیده و امروز این خبرنگار برند است که با دانش، تخصص، پژوهش، تحلیل و تولید محتوای حرفهای شناخته میشود؛ خبرنگاری که علاوه بر انعکاس رویدادها، در حل مسائل و ارائه راهکار نیز نقشآفرین است.
خبرنگار امروز دیگر صرفاً ناقل خبر و بازنشرکننده اخبار روابط عمومیها نیست و در واقع باید تحلیلگر، پژوهشگر و توسعهمحور باشد. اگر روزی مهمترین پرسش این بود که کدام رسانه برند و پرمخاطبتر است امروز سؤال اصلی این است که کدام خبرنگار برند است، تولیدمحور است، کدام خبرنگار قدرت تحلیل دارد، پژوهش انجام داده، نگاه توسعهای دارد و در کنار نقد، راهکار نیز ارائه میکند. از این منظر، برند واقعی هر رسانه، خبرنگاران متخصص آن هستند.
همانگونه که یک پزشک بدون گذراندن آموزشهای تخصصی و دانشگاهی اجازه طبابت ندارد، خبرنگار نیز باید آموزش حرفهای ببیند و دانش لازم را برای ورود به این عرصه کسب کند. اطلاع رسانی بدون تخصص، ضمن اینکه به ارتقای آگاهی عمومی کمک نمیکند، متأسفانه میتواند فرآیند اطلاع رسانی را با چالشهای جدی مواجه سازد و زمینه انتشار اطلاعات نادرست یا ناقص را فراهم کند
صرف داشتن یک رسانه، کانال یا صفحه در فضای مجازی به معنای خبرنگار بودن نیست. خبرنگار حرفهای باید ساختار خبر، گزارش، مصاحبه، یادداشت، اخلاق حرفهای، سواد رسانهای و اصول تولید محتوا را بشناسد و بر مبانی این حرفه مسلط باشد.
تخصصگرایی باید معیار انتخاب خبرنگاران باشد
نباید هر فردی صرفاً به دلیل یدک کشیدن عنوان خبرنگار در مراسمات رسمی دعوت شود. هیچ خبرنگاری نمیتواند همه حوزهها را بهصورت تخصصی پوشش دهد. خبرنگار سلامت با خبرنگار کشاورزی یکسان نیست و انتخابها باید بر اساس تخصص، سابقه تولید محتوا و حوزه فعالیت انجام شود.
خبرنگار متخصص فردی است که خود حوزه تخصصی انتخاب و بر روی آن سرمایهگذاری کرده باشد؛ تحصیلات دانشگاهی مرتبط را طی کرده، مطالعات مستمر داشته، مقاله علمی و پژوهشهای کاربردی ارائه کرده، در جشنوارههای پژوهشی حضور موفق داشته و دانش خود را همواره به روز نگه داشته باشد. تحلیل نیز زمانی ارزشمند است که بر پایه دادههای علمی، پژوهش و تجربه میدانی شکل گرفته باشد.
تولید محتوای حرفهای معیار واقعی ارزیابی خبرنگاران
نمیتوان خبرنگاری را که در طول یک هفته چندین گزارش، خبر، یادداشت و گفتوگوی اختصاصی تولید میکند با فردی که در طول یک ماه تنها چند خبر دریافتی از روابط عمومی دستگاهها را بدون تولید محتوای اختصاصی منتشر میکند، در یک جایگاه قرار داد.
همانطور که نمیتوان دو کارگری را که یکی تمام روز مشغول بیل زدن است و دیگری هیچ کاری انجام نمیدهد، یکسان ارزیابی کرد، در حوزه رسانه نیز میزان و کیفیت تولید محتوای حرفهای باید یکی از مهمترین معیارهای ارزیابی خبرنگاران باشد
آینده این حرفه متعلق به خبرنگاران متخصص، آموزش دیده، پژوهش محور، تحلیلگر، تولیدمحور و توسعهگرا است؛ خبرنگارانی که اعتبار حرفهای خود را نه از نام رسانه، بلکه از دانش، کیفیت آثار، تخصص، پژوهش، قدرت تحلیل و اثرگذاری در حل مسائل جامعه به دست میآورند.
